Forum CNC Strona Główna
 FAQ  •  Szukaj  •  Użytkownicy  •  Grupy   •  Rejestracja  •  Profil  •  Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości  •  Zaloguj
 Z Narwiku do Kiruny z Wandą i Jerzym Zobacz następny temat
Zobacz poprzedni temat
Napisz nowy tematOdpowiedz do tematu
Autor Wiadomość
Jerzy



Dołączył: 11 Mar 2008
Posty: 97

PostWysłany: 14 Maj 2010, 11:00:13 Odpowiedz z cytatemPowrót do góry

Koleżanki i kolegów, których zainteresowały moje poprzednie relacje, zapraszam na następną - kolejny epizod z naszych "lapońskich" wakacji sprzed dwóch lat. Tym razem relacja jest nieco dłuższa, bo sześćdziesięcioobrazkowa. Proszę więc o cierpliwość podczas lektury... Wink

Położone za kołem polarnym, w północno-zachodniej części Półwyspu Skandynawskiego norweski Narwik i szwedzka Kiruna to dwa, połączone słynną linią kolejową miasta, które właściwie nie mogę bez siebie istnieć... Wszystko to razem spaja i napędza "spirytus movens" tamtego regionu - ruda żelaza.
Narwik - miasto w północnej Norwegii jest miejscem, które w świadomości kolejnych pokoleń Polaków wciąż zachowuje rangę symbolu podobnego do Westerplatte, czy Monte Casino - żaden szanujący się polski turysta będąc w tamtych stronach nie może go ominąć. My też postanowiliśmy zobaczyć miejsce, gdzie wojska alianckie odbiły z rąk niemieckich miasto i port przeładunkowy dla szwedzkiej rudy żelaza - ale obraz Narwiku byłby niepełny bez Kiruny, więc i tam zawitaliśmy.

Mam nadzieję, że dodanie historycznego kontekstu do relacji będzie pomocne w odtworzeniu klimatu wiosennych dni z 1940 roku, kiedy to żołnierze Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich sprzymierzeni z aliantami, w asyście lotnictwa i okrętów wojennych stoczyli bój o przejęcie kontroli nad Narwikiem, jego portem i linią kolejową prowadzącą do szwedzkiej Kiruny z jej bogactwem - magnetytem - rudą, której tak bardzo potrzebował przemysł zbrojeniowy ówczesnych Niemiec.

Niektóre zdjęcia, zwłaszcza te mniejsze, są nieostre - powodem jest ich silne wykadrowanie - robione były teleobiektywem ze znacznej odległości.

Wszystkie zamieszczone zdjęcia archiwalne i te których nie jestem autorem posiadają klauzulę zgodności z wymogami licencji "Public Domain".



1. Jadąc w kierunku Lofotów... już z daleka rozpoznaliśmy charakterystyczny, częściowo ośnieżony szczyt widoczny na południe od Narwiku.




2. Ten sam szczyt widać po prawej stronie na fotografii lotniczej z okresu "Bitwy o Narwik". Widoczne drobne punkty, to zabudowa Narwiku.



3. Od północy otaczają Narwik widoczne za mostem wzgórza, to rejon miasteczka Bjervik - w jego sąsiedztwie na początku maja 1940 roku wysadzono na brzeg polskie bataliony...



4. ...uformowane z żołnierzy, którzy po klęsce 1939 roku znaleźli sie we Francji - tu z gen. Sikorskim, przed rozpoczęciem kampanii norweskiej.



5. Dowódcą całości polskich sił lądowych w bitwie o Narwik, czyli Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich był gen. Zygmunt Szyszko-Bohusz - na zdjęciu po prawej stronie, obok gen. Sulika. Na poprzedniej fotografii w kółku.



6. Po zdobyciu wspólnie z francuską Legią Cudzoziemską Bjerviku, drogą wiodącą wzdłuż cypla, na zdjęciu za mostem nad fiordem Rombakken, polscy żołnierze ruszyli na...



7. ...położony nad brzegiem Otofiordu, tuż za końcem cypla (na dalszym planie) Narwik.



8. Z pewnością przechodzili tędy...



9. ...i tędy.



10. Tak przed wojną wyglądało przedmieście Narwiku od strony fiordu Rombakkren i taki widok ujrzeli zapewne żołnierze.



11. Lecz normą tamtych dni były raczej... takie widoki - aż do prawie całkowitego zniszczenia miasta włącznie. Na zdjęciu okolice portu w Narwiku podczas walk.



12. Dzisiejsze, nowoczesne centrum Narwiku niczym się nie różni...



13. ...od innych norweskich miast.



14. Oczywiście, obowiązkowy drogowskaz - ściągawka na lekcje geografii... wszyscy lubimy się pod nim fotografować.



15. Kawiarenki, jak wszędzie...



16. i sklepy, też jak wszędzie.



17. Widzieliśmy nieładne atrybuty techniki...



18. ...oraz takie jak ten, lokalne akcenty.



19. A jednak, w otaczającej nas rzeczywistości wciąż łapaliśmy się na tym, że odruchowo szukamy czegoś, co przypominałoby tamten wojenny czas - patrzyliśmy na torowisko pod wiaduktem...



20. ...na przedwojenny, ocalały budynek teatru...



21. ...oraz na okoliczne wzgórza ze świadomością, że są to świadkowie tamtych dni.



22. Zwłaszcza wzgórza były ważne - dopiero wyparcie z nich Niemców mogło zapewnić aliantom kontrolę nad miastem, portem i linią kolejową w kierunku granicy szwedzkiej. Na tym zdjęciu widzimy norweską obsługę cekaemu.



23. ...na tym, norweskich artylerzystów.



24. A na tym, strzelców górskich. Białe, maskujące kombinezony były często używane przez wojska gospodarzy - w kwietniu i w maju 1940 wzgórza Narwiku pokrywało kiladziesiąt centymetrów śniegu.



25. Prócz fotografii, bohaterów tamtych dni wspominają też pomniki, jak ten - Polskiego Marynarza. Stoi nad brzegiem Otofiordu, u wejścia do fiordu Rombakken, w pobliżu miejsca zatonięcia polskiego niszczyciela ORP „Grom”.



26. Zbombardowany z powietrza rankiem 4 maja okręt przełamał się i zatonął w kilka minut a wraz z nim ponad 60 marynarzy.
Tak wyglądał ORP "Grom" na krótko przed wybuchem wojny - a jak wygląda dzisiaj można zobaczyć tu: http://www.odkrywca-online.com/orp-grom-wrak,534195.html



27. Polegli marynarze i żołnierze spoczywają na cmentarzach w Narwiku i Ankenes - tu leżą Polacy...



28. ...tu Francuzi.



29. Brytyjczycy...



30. i Niemcy - na cmentarzu wrogów nie ma...



31. Okropności wojny zbliżyły do siebie dwa nawet tak odległe miasta, jak Narwik i Hiroszima. Oto "memento" - ten mniejszy kamień na wierzchu jest oryginalnym kamieniem z punktu zero (epicentrum wybuchu bomby atomowej) w Hiroszimie.



32. Historia uczy, że tak zwane "strategiczne położenie" bywa dla miast jednocześnie dobrodziejstwem i przekleństwem. Tak też było w przypadku Narwiku - na jego "fatum" wpłynęło położenie między ciepłym prądem oceanicznym Golfstromem a zagłębiem rudy żelaza w szwedzkiej Kirunie.



33. Dzisiejszy Narwik jest wciąż synonimem kolei żelaznej i portu - zdjęcie z okresu międzywojennego pokazuje, że wtedy też tak było.



34. Co prawda, jest też drugi, połączony koleją z Kiruną port ekspediujący rudę - leżąca nad Bałtykiem Lulea, lecz w przeciwieństwie do Narwiku przez pięć zimowych miesięcy jest ona skuta lodem. Na zdjęciu - Bałtyk w marcu '2000.



35. Linię kolejową przecinającą w poprzek skandynawski interior wybudowano na przełomie dziewiętnastego i dwudziestego wieku, kiedy to przemysł europejski zapragnął szwedzkiej rudy żelaza w dużych ilościach. We wczesnych latach wagony z rudą ciągnione były przez parowozy...



36. Na przedwojennej fotografii widać, jak ta słynna linia kolejowa kończy swój bieg w porcie w Narwiku.



37. Aby dopełnić wiedzę i zaspokoić ciekawość, postanowiliśmy pojechać wzdłuż linii kolejowej i zobaczyć Kirunę - miasto rudą żelaza "stojące"... Na zdjęciu wylot linii kolejowej z Narwiku w kierunku granicy szwedzkiej.



38. A więc jedziemy w kierunku Szwecji. Przez 175 kilometrów do samej Kiruny towarzyszyć nam będzie linia kolejowa - tu ukryta pod błękitnym hangarem.



39. Tak, sto lat temu wyglądała stacja kolejowa na granicy norwesko-szwedzkiej.



40. Jedziemy na południowy wschód. Po naszej prawej stronie, czasem bliżej a czasem dalej od szosy biegnie kolej - tu, na stoku zbocza wśród porastającej skały roślinności.



41. Co i raz mijamy pociągi - ten pusty, wraca z Narwiku.



42. Okolica, którą biegnie kolej jest nietuzinkowa... Każdy, kto przejeżdża skandynawski interior w tym miejscu musi się otrzeć o Park Narodowy Abisko.



43. ...tu mieszka się na głazach.



44. a w przydomowych ogródkach... rosną kamienie.



45. Jadąc wciąż północną granicą rejonu Abisko docieramy do szwedzkiego Lapplandu z największym miastem szwedzkiej Laponii - Kiruną.


46. "Nasza" kolej wciąż nam towarzyszy - po prawej stronie nasyp z torami, na horyzoncie słynne górskie "siodło" Abisko-Lapporten a przed szybą auta strugi deszczu...



47. Coraz częstrzym widokiem są skały nasączone rudą żelaza, jak gąbka wodą...



48. Wjeżdżamy do Kiruny - jest już późny wieczór.



49. Miasto, jak się okazało jest na wskroś nowoczene...



50. Ale powinno się powiedzieć: nowoczesne inaczej.



51. Z wieloma drewnianymi, nawiązujących do architektury lapońskiej "użytkowymi" zabytkami - tu siedziba "fajerbrygady", czyli remiza...



52. ...dzwonnica stojąca obok kościoła...



53. ...i sam kościół, czyli "kyrka".



54. Kolejny lokalny akcent: Wanda z tu urodzoną mieszkanką - temperatura powietrza ...ok. 10 st. C.



55. Ciągnie wilka do lasu, niestety zamknięte - to już noc.



56. To, czym miasto "stoi" widać po ...żelaznej wieży jego ratusza.


57. Kiruna ma ponad dwadzieścia dworców kolejowych. Tu, na głównym, czterech jegomościów wciąż niesie szynę kolejową - w dzień i w nocy, jak teraz. Pomnik z 1965 roku poświęcony jest budowniczym kolei, która właśnie nas tu przywiodła. Trudy budowy w skałach obrazuje następne zdjęcie wykonane w okolicach linii kolejowej przy budowie fortu:



58. Zdjęcie przedstawia brygadę minerską z początków ubiegłego stulecia, kiedy to Szwecja postanowiła zabezpieczyć od strony imperialnej Rosji swoje niedawno odkryte bogactwo - złoża rudy żelaza i powstające zagłębie wydobywcze. Zbudowano serię, często kutych w skale fortów - ten, którego początek budowy widzimy na zdjęciu, będzie strzegł trasy kolejowo-drogowej do Kiruny.



59. A to zdjęcie, pokazuje właśnie wyżej wspomniane bogactwo - zgromadzoną w hałdach na południe od miasta rudę czekającą na transport do portu.



60. ...prawie na wyciągnięcie ręki, parujący z wagonu sprawca całego zamieszania - szwedzki magnetyt, ruda żelaza o rzadko spotykanym 70 % nasyceniu.



61. Co ciekawe, tutejsza ruda żelaza nie posiada zabarwienia brunatnego - jest szara.



62. Na zakończenie spotkania z Narwikiem, Kiruną, koleją i rudą żelaza - zdjęcie dokumentujace mój osobisty udział w zmniejszeniu eksportu szwedzkiej rudy do niemieckich hut w latach wojny... no, może trochę spóźniony. Wink
Hrabina



Dołączył: 11 Mar 2008
Posty: 48
Skąd: Warszawa

PostWysłany: 15 Maj 2010, 18:08:56 Odpowiedz z cytatemPowrót do góry

Bardzo piękny materiał historyczny, daleka trasa. Ostatnia nasza wyprawa dookoła Europy między innymi zaprowadziła nas do północno-zachodniej Francji.
Zwiedziliśmy miejsca związane z ostatnią wojną.
Robin



Dołączył: 15 Mar 2008
Posty: 525
Skąd: SRC

PostWysłany: 10 Mar 2011, 16:29:46 Odpowiedz z cytatemPowrót do góry

Cmentarz w Akenes był i dla nas wyjątkowo ważny.









Czuliśmy się tak, jak byśmy odwiedzali rodzinne groby...

_________________
"Ekspert to ktoś, kto w pewnej wąskiej dziedzinie, popełnił wszystkie możliwe błędy"
Mutek



Dołączył: 20 Lut 2011
Posty: 9
Skąd: Hrubieszów

PostWysłany: 10 Mar 2011, 18:26:57 Odpowiedz z cytatemPowrót do góry

Piękna i ucząca relacja . Dziękujemy !

_________________
Zibi
Wyświetl posty z ostatnich:      
Napisz nowy tematOdpowiedz do tematu


Skocz do:  



Zobacz następny temat
Zobacz poprzedni temat
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach


Powered by phpBB © 2001, 2002 phpBB Group | Wszystkie czasy w strefie CET (Europa)